Dostęp otwarty
ŻYCIE ZA KRATAMI. WIZERUNEK WIĘZIENIA JAKO INSTYTUCJI TOTALNEJ W WYBRANYCH POLSKICH FILMACH FABULARNYCH
Marek SOKOŁOWSKI1
Język publikacji: polski
artykuł naukowy
Redaktor gościnna numeru Dominika Popielec
Transformacje Nr 1(128)2026, Data publikacji: 31 marca 2026r.
Słowa kluczowe: życie więzienne, więzienie, wizerunek medialny, instytucja totalna
Streszczenie Tematem artykułu jest zagadnienie wizerunku życia więziennego przedstawionego w wybranych polskich filmach fabularnych. Do analizy szczegółowej wytypowano filmy Nadzór Wiesława Saniewskiego, Symetria Konrada Niewolskiego oraz 25 lat niewinności. Sprawa Tomka Komendy Jana Holoubka. Kino pozwala wkraczać do wnętrza instytucji i obiektów, które z reguły są niedostępne dla osób spoza danego środowiska. Tego typu charakter mają więzienia, życie w więzieniach, aresztach, osób osadzonych, aresztantów, skazanych, więźniów jest intrygujące, a przez to bardzo ‘filmowe’. Z tego powodu w kinematografii światowej powstało wiele obrazów, portretujących ów zamknięty, hermetyczny świat, niedostępny dla osób po-stronnych. Badania wizerunków medialnych mają charakter interdyscyplinarny. W niniejszym opracowaniu wykorzystano metodę badania wizerunków, przyjmując za klasykiem amerykańskiej socjologii, przedstawicielem interakcjonizmu symbolicznego Ervingiem Goffmanem, definicję więzienia jako instytucji totalnej. Zastosowano również analizę antropologiczno – morfologiczną, biorąc pod uwagę takie elementy filmu, jak jego forma (gatunek), czas i miejsce akcji, pokazane postaci oraz więzienie jako instytucję odosobnienia.
Katedra Socjologii, Uniwersytet Warmińsko – Mazurski w Olsztynie, Polska
ORCID: 0000-0003-2658-9880
E-mail: marek.sokolowski@uwm.edu.pl